Politiewerk vraagt veel van agenten, ook op moreel vlak. Regelmatig ervaren zij in hun werk ‘morele conflicten’. Dit zijn innerlijke conflicten waarbij persoonlijke overtuigingen of waarden botsen met organisatiebeleid, wetgeving, of de uitvoeringspraktijk. Morele conflicten komen veel voor en dat is gelet op de aard van het politiewerk begrijpelijk.  Het is belangrijk dat ze worden herkend, erkend en op een passende wijze worden opgevolgd. Dit vraagt dat het duidelijk is wat morele conflicten zijn en hoe deze zich verhouden tot andere aanverwante concepten als morele dilemma’s en morele verwonding. In dit advies wordt dit op basis van literatuuronderzoek nader toegelicht en wordt vervolgens dieper ingegaan op morele conflicten.  

Het al dan niet ervaren van een moreel conflict en het vermogen hiermee om te kunnen gaan is niet alleen afhankelijk van individuele kenmerken. De raad schetst in dit advies dat er ook in de organisatie- en in de teamcultuur factoren zijn die een belangrijke rol spelen bij het ervaren van morele conflicten. Ditzelfde geldt voor de maatschappelijke en politieke omgeving waartoe politiemensen zich moeten verhouden. Hierbij kan gedacht worden aan de invloed van sociale media en de druk die uitgaat van de publieke en politieke opinie over hoe politiemensen zouden moeten handelen. De raad pleit ervoor dat deze gelaagdheid wordt erkend en een plek krijgt in de opvolging zodat morele conflicten niet als een individuele aangelegenheid worden gezien. Essentieel in de omgang met morele conflicten is dat het bestaan ervan als normaal wordt gezien. Binnen teams, maar ook door de samenleving en de politiek.  Morele conflicten zijn geen reden om vereiste werkzaamheden niet uit te voeren maar maken onvermijdbaar onderdeel uit van politiewerk. Reflectie op morele conflicten dient een regulier onderdeel van de politiepraktijk te worden. 

De raad draagt op basis van zijn literatuuronderzoek de politieorganisatie een ander perspectief aan op morele conflicten aan en schetst vier handelingsperspectieven. Ten eerste de noodzaak om een heldere visie op strategisch niveau te ontwikkelen over hoe op een duurzame wijze om te gaan met morele conflicten, bijvoorbeeld in de werving en selectie van politiemensen. Ten tweede is er een organisatieverantwoordelijkheid die onder andere gaat over het investeren in inclusief leiderschap, een reflectieve teamcultuur en een doorlopende professionele ontwikkeling van politiemensen. Ten derde is nodig dat de samenleving en de politiek begrijpen dat menselijk politiewerk het ervaren van morele conflicten in zich draagt. Een bijstelling van het maatschappelijk beeld van de politie vraagt dat publiekelijk gecommuniceerd wordt over het menselijke karakter en de morele aard van politiewerk.